تاریخ چیست؟

. در باره « تاریخ » به عنوان یک مفهوم نیز باید این سؤال را مطرح کرد و کوشید به آن پاسخ داد. در این باره البته بحث های مختلفی صورت گرفته و پاسخ های بسیاری نیز مطرح شده است که بیشتر آنها به شناخت این موضوع  کمک می کنند. ما در اینجا به بیان ساده ترین و ملموس ترین پاسخ می پردازیم و آن این که برای مفهوم « تاریخ » می توان دو معنی و مصداق در نظر گرفت: نخست: وقایع و رویدادهایی که در گذشته اتفاق افتاده اند (events) و دوم: نقل و روایت این رویدادها (narrative). این هر دو را می توان مصداق و معنی « تاریخ» به شمار آورد. بر این اساس وقتی می گوییم فلان چیز جزء تاریخ است، در معنی اول، آن حادثه و رویدادی است که در گذشته رخ داده است. مثلا حمله اعراب مسلمان به ایران، بر دار شدن حسنک وزیر و یا  قتل امیر کبیر در حمام فین، جملگی حوادث و رخدادهایی تاریخی و مصداق مفهوم « تاریخ به معنی واقعه» هستند. اما در معنی دوم، آثاری که به نقل این حوادث پرداخته و آنها را روایت کرده اند « تاریخ» به شمار می آیند. مثلا کتاب فتوح البلدان بلاذری که جزئیات حمله اعراب به ایران را روایت کرده است، تاریخ بیهقی که بخشی از آن به « ذکر بر دار کردن حسنک وزیر» اختصاص یافته، یا  تاریخ قاجار علی اصغر شمیم که قتل امیر کبیر را گزارش کرده است مصداق « تاریخ به معنی روایت » تلقی می گردند. بر این اساس تاریخ دارای دو معنی تا حدودی متفاوت است: هم بر رویدادهای گذشته اطلاق می شود و هم بر روایت این رویدادها.

/ 0 نظر / 27 بازدید